میکروسکوپ

میکروسکوپ استریو چیست؟ معرفی انواع، کاربردها و راهنمای خرید

میکروسکوپ استریو

میکروسکوپ استریو (Stereo Microscope) نوعی میکروسکوپ نوری است که امکان مشاهده نمونه‌ها را با درک عمق و برجستگی‌های سطحی فراهم می‌کند. این دستگاه با نام‌های استریومیکروسکوپ (Stereomicroscope) و میکروسکوپ تشریح (Dissecting Microscope) نیز شناخته می‌شود.

در میکروسکوپ استریو، دو مسیر نوری با زاویه دید اندکی متفاوت، تصاویر جداگانه‌ای به چشم چپ و راست می‌رسانند. مغز این دو تصویر را با یکدیگر ترکیب می‌کند و درک سه‌بعدی از نمونه به وجود می‌آورد. به همین دلیل، کاربر می‌تواند برجستگی‌ها، فرورفتگی‌ها و جزئیات سطحی اجسام را بهتر تشخیص دهد.

میکروسکوپ‌های استریو معمولاً بزرگنمایی کمتری نسبت به میکروسکوپ‌های نوری مرکب دارند؛ اما فاصله کاری بیشتر، میدان دید گسترده‌تر و امکان دسترسی مستقیم به نمونه، آن‌ها را برای بررسی و دست‌کاری اجسام کوچک مناسب می‌کند. کاربر می‌تواند هنگام مشاهده نمونه، عملیاتی مانند تشریح، جداسازی، مونتاژ یا بررسی جزئیات سطحی را نیز انجام دهد. این ویژگی‌ها باعث شده‌اند استریومیکروسکوپ‌ها در آزمایشگاه‌های زیستی، مراکز تحقیقاتی، صنایع الکترونیک، کنترل کیفیت و حوزه‌های مختلف بازرسی کاربرد داشته باشند.

ساختار میکروسکوپ استریو و نحوه ایجاد تصویر سه‌بعدی با دو مسیر نوری
میکروسکوپ استریو با استفاده از دو مسیر اپتیکی مجزا، امکان مشاهده نمونه با درک عمق و برجستگی‌های سطحی را فراهم می‌کند.

در این مقاله، با نحوه عملکرد میکروسکوپ استریو، انواع طراحی اپتیکی، اجزای اصلی، ویژگی‌های فنی و کاربردهای آن آشنا می‌شویم. همچنین تفاوت این دستگاه با میکروسکوپ مرکب و نکات مهم انتخاب و خرید آن را بررسی می‌کنیم.

میکروسکوپ استریو چگونه کار می‌کند؟

عملکرد میکروسکوپ استریو بر پایه دید دوچشمی و دریافت دو تصویر از زوایای متفاوت است. در این دستگاه، دو مسیر اپتیکی تصویر نمونه را از دو موقعیت اندکی متفاوت دریافت می‌کنند. بنابراین، هر چشم نمای متفاوتی از جسم می‌بیند.

مغز با ترکیب این دو تصویر، اختلاف زاویه‌ای میان آن‌ها را به اطلاعاتی درباره عمق و موقعیت فضایی تبدیل می‌کند. این فرایند که با عنوان دید استریوسکوپی (Stereoscopic Vision) شناخته می‌شود، به کاربر کمک می‌کند شکل سه‌بعدی نمونه را درک کند.

برای مثال، هنگام مشاهده یک حشره زیر میکروسکوپ استریو، کاربر فقط یک تصویر بزرگ‌شده از سطح بدن آن نمی‌بیند؛ بلکه می‌تواند برجستگی اندام‌ها و موقعیت نسبی بخش‌های مختلف را نیز تشخیص دهد. همین قابلیت در انجام تشریح یا دست‌کاری نمونه اهمیت زیادی دارد.

یکی دیگر از ویژگی‌های رایج میکروسکوپ‌های استریو، نمایش تصویر قائم است؛ یعنی تصویر نمونه معمولاً مانند میکروسکوپ‌های مرکب وارونه نمی‌شود. این ویژگی کار با ابزارهای ظریف و حرکت‌دادن نمونه زیر میکروسکوپ را ساده‌تر می‌کند.

تفاوت میکروسکوپ استریو با میکروسکوپ مرکب

میکروسکوپ استریو و میکروسکوپ مرکب هر دو از ابزارهای مهم مشاهده نمونه‌های کوچک هستند؛ اما از نظر ساختار اپتیکی، نوع تصویر، بزرگ‌نمایی و کاربرد تفاوت دارند. مهم‌ترین تفاوت آن‌ها به نحوه تشکیل تصویر مربوط می‌شود. در میکروسکوپ استریو، دو مسیر نوری مجزا از زاویه‌های متفاوت، دو نمای اندکی متفاوت از نمونه را به چشم راست و چپ می‌رسانند. ترکیب این دو نما در مغز، درک عمق و مشاهده برجستگی‌های سطح نمونه را امکان‌پذیر می‌کند. در مقابل، در میکروسکوپ مرکب متداول، هر دو چشم یک تصویر اپتیکی واحد را مشاهده می‌کنند و نمای استریوسکوپی واقعی از نمونه شکل نمی‌گیرد.

ویژگیمیکروسکوپ استریومیکروسکوپ مرکب
نوع تصویرسه‌بعدی، همراه با درک عمقمعمولاً دوبعدی و فاقد دید استریوسکوپی
مسیر نوریدو مسیر اپتیکی مجزا برای ایجاد دو نمای متفاوت از نمونهیک مسیر اپتیکی مشترک؛ تصویر در لوله دوچشمی به هر دو چشم هدایت می‌شود
بزرگ‌نماییمعمولاً کمترمعمولاً بیشتر
فاصله کاریمعمولاً بیشترمعمولاً کمتر
میدان دیدمعمولاً گسترده‌ترمعمولاً محدودتر
قدرت تفکیکمعمولاً پایین‌ترمعمولاً بالاتر
نوع نمونهنمونه‌های نسبتاً بزرگ، جامد و سه‌بعدینمونه‌های نازک، سلول‌ها و مقاطع بافتی
کاربردهای رایجتشریح، جداسازی، دست‌کاری و بازرسی نمونهبررسی سلول‌ها، بافت‌ها و میکروارگانیسم‌ها

این تفاوت‌های اپتیکی، کاربرد هر دستگاه را نیز مشخص می‌کنند. میکروسکوپ استریو به دلیل فاصله کاری بیشتر و فضای مناسب زیر عدسی شیئی، برای مشاهده سطح نمونه‌های سه‌بعدی و انجام فعالیت‌هایی مانند تشریح، جداسازی قطعات، مونتاژ و دست‌کاری نمونه مناسب است. در مقابل، میکروسکوپ مرکب با قابلیت دستیابی به بزرگ‌نمایی و قدرت تفکیک بالاتر، برای بررسی جزئیات ظریف سلولی، میکروارگانیسم‌ها و مقاطع نازک بافتی کاربرد گسترده‌ای دارد.

مقایسه میکروسکوپ استریو و میکروسکوپ مرکب
مقایسه میکروسکوپ استریو و میکروسکوپ مرکب

البته این تفاوت‌ها جنبه عمومی دارند و نباید آن‌ها را به‌عنوان محدودیت قطعی تمام مدل‌ها در نظر گرفت. برای مثال، محدوده بزرگ‌نمایی برخی میکروسکوپ‌های استریو با بعضی مدل‌های میکروسکوپ مرکب هم‌پوشانی دارد. همچنین قدرت تفکیک، میدان دید و فاصله کاری به مشخصات اپتیکی دستگاه، از جمله نوع عدسی‌های مورد استفاده، وابسته‌اند. بنابراین، انتخاب بین این دو نوع میکروسکوپ باید براساس ماهیت نمونه، جزئیات موردنیاز برای مشاهده و نوع فعالیت آزمایشگاهی یا صنعتی انجام شود.

انواع میکروسکوپ استریو از نظر طراحی اپتیکی

میکروسکوپ‌های استریو از نظر نحوه آرایش مسیرهای نوری و ساختار سیستم اپتیکی، در طراحی‌های مختلفی ساخته می‌شوند. دو طراحی رایج در محصولات شرکت Evident (Olympus سابق)، Greenough و Galilean هستند. این دو ساختار با وجود فراهم‌کردن دید استریوسکوپی، از نظر آرایش مسیرهای نوری، ابعاد سیستم و قابلیت توسعه تجهیزات جانبی تفاوت دارند.

۱. میکروسکوپ استریو با طراحی Greenough

در طراحی Greenough، دو مسیر اپتیکی مستقل با زاویه‌ای مشخص نسبت به یکدیگر قرار می‌گیرند. هر مسیر، تصویر مربوط به یکی از چشم‌ها را تشکیل می‌دهد. اختلاف زاویه دید این دو مسیر، امکان درک عمق و مشاهده استریوسکوپی نمونه را فراهم می‌کند.

آرایش متمایل مسیرهای نوری به سمت یکدیگر، امکان ساخت بدنه‌ای فشرده را فراهم می‌کند. این طراحی همچنین می‌تواند عمق میدان و تختی تصویر مناسبی برای مشاهده نمونه‌های سه‌بعدی ایجاد کند.

از ویژگی‌های این طراحی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • استفاده از دو مسیر اپتیکی مستقل و متمایل به سمت یکدیگر
  • ساختار نسبتاً فشرده
  • ایجاد تصویر استریوسکوپی با درک عمق مناسب
  • عمق میدان مطلوب برای مشاهده نمونه‌های دارای برجستگی و ناهمواری
  • کاربرد در بررسی‌های معمول زیستی، آماده‌سازی نمونه، مونتاژ و بازرسی

شرکت Evident از این طراحی در میکروسکوپ‌های استریو SZ51 و SZ61 استفاده کرده است. نسبت زوم این دو مدل به‌ترتیب ۵:۱ و ۶٫۷:۱ است. این دستگاه‌ها با توجه به ساختار فشرده و قابلیت مشاهده نمونه‌ها، برای کاربردهای معمول آزمایشگاهی و بازرسی مناسب هستند.

مقایسه دو طراحی اپتیکی میکروسکوپ استریو؛ در Greenough دو مسیر نوری مستقل و متمایل به یکدیگر هستند، درحالی‌که در Galilean دو مسیر اپتیکی به‌صورت موازی طراحی شده‌اند.
مقایسه دو طراحی اپتیکی میکروسکوپ استریو؛ در Greenough دو مسیر نوری مستقل و متمایل به یکدیگر هستند(چپ)، درحالی‌که در Galilean دو مسیر اپتیکی به‌صورت موازی طراحی شده‌اند(راست).

۲. میکروسکوپ استریو با طراحی Galilean

در طراحی Galilean، دو مسیر زوم مستقل و موازی برای چشم راست و چپ در نظر گرفته شده‌اند. این ساختار در کنار طراحی ماژولار دستگاه، امکان استفاده از تجهیزات و اجزای اپتیکی متنوع را فراهم می‌کند. این ویژگی برای کاربردهایی که به تصویربرداری تخصصی، روش‌های مختلف ایجاد کنتراست یا توسعه سیستم اپتیکی نیاز دارند، اهمیت دارد.

از ویژگی‌های این طراحی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • استفاده از ساختار اپتیکی با محورهای موازی در سیستم زوم
  • امکان توسعه و پیکربندی ماژولار سیستم
  • پشتیبانی از تجهیزات جانبی متناسب با مدل و پیکربندی
  • قابلیت استفاده در تصویربرداری تخصصی و برخی روش‌های مشاهده مانند فلورسانس
  • مناسب برای کاربردهای پژوهشی و بازرسی‌های تخصصی

شرکت Evident در مدل‌های SZX7، SZX10 و SZX16 از طراحی اپتیکی Galilean استفاده کرده است. نسبت زوم در این سه مدل به‌ترتیب ۷:۱، ۱۰:۱ و ۱۶٫۴:۱ است. این ساختار اپتیکی امکان استفاده از بزرگ‌نمایی پیوسته و تجهیزات جانبی متنوع را فراهم می‌کند. مدل‌های SZX10 و SZX16 نیز با توجه به تجهیزات و پیکربندی انتخاب‌شده، از قابلیت‌های تخصصی‌تری مانند روش‌های مختلف ایجاد کنتراست و تصویربرداری فلورسانس پشتیبانی می‌کنند.

تفاوت طراحی Greenough و Galilean

تفاوت اصلی این دو طراحی به آرایش مسیرهای نوری و قابلیت توسعه سیستم اپتیکی مربوط می‌شود. طراحی Greenough با ساختار فشرده خود برای بسیاری از فعالیت‌های معمول آزمایشگاهی و بازرسی مناسب است؛ درحالی‌که طراحی Galilean در سیستم‌هایی با قابلیت توسعه و پیکربندی اپتیکی گسترده‌تر به کار می‌رود.

ویژگیGreenoughGalilean
آرایش مسیرهای نوریدو مسیر مستقل و متمایل به یکدیگرمسیرهای اپتیکی با محورهای موازی در سیستم زوم
ساختار دستگاهمعمولاً فشرده‌ترمناسب برای طراحی‌های ماژولار
نمونه محصولات EvidentSZ51 و SZ61SZX10 و SZX16 و SZX7
کاربردهای شاخصمشاهده معمول، آماده‌سازی نمونه و بازرسیپژوهش پیشرفته، تصویربرداری و بازرسی تخصصی

انتخاب میان این دو طراحی به‌تنهایی تعیین‌کننده کیفیت نهایی تصویر نیست. کیفیت عدسی‌ها، نسبت زوم، گشودگی عددی، فاصله کاری، نوع روشنایی و تجهیزات جانبی نیز در عملکرد میکروسکوپ نقش دارند.

اجزای اصلی میکروسکوپ استریو

ساختار میکروسکوپ استریو از چند بخش اپتیکی و مکانیکی تشکیل می‌شود که هرکدام وظیفه مشخصی در تشکیل تصویر و تنظیم شرایط مشاهده دارند. آرایش این اجزا در مدل‌های مختلف یکسان نیست و ممکن است براساس طراحی اپتیکی و نوع کاربرد دستگاه تغییر کند.

ساختمان میکروسکوپ استریو
ساختمان میکروسکوپ استریو

۱. عدسی‌های چشمی (Eyepieces)

عدسی‌های چشمی تصویر تشکیل‌شده در سامانه اپتیکی را برای مشاهده کاربر بزرگ‌نمایی می‌کنند. توان بزرگ‌نمایی چشمی معمولاً با عددی مانند ۱۰× یا ۲۰× مشخص می‌شود. میدان دید چشمی نیز بر سطحی از نمونه که کاربر مشاهده می‌کند اثر می‌گذارد. در برخی مدل‌ها، چشمی‌های قابل تنظیم دیوپتر به کاربر امکان می‌دهند اختلاف وضوح دید دو چشم را جبران کند.

۲. بدنه زوم (Zoom Body)

بدنه زوم بخش اصلی سامانه بزرگ‌نمایی در میکروسکوپ‌های استریوی زوم‌دار است. کاربر با چرخاندن پیچ تنظیم زوم، بزرگ‌نمایی را در محدوده مشخص دستگاه تغییر می‌دهد. نسبت زوم نشان می‌دهد بزرگ‌نمایی بیشینه بدنه چند برابر بزرگ‌نمایی کمینه آن است.

۳. عدسی شیئی و عدسی‌های کمکی (Objectives and Auxiliary Objectives)

عدسی شیئی در تشکیل تصویر اولیه از نمونه نقش دارد و ویژگی‌هایی مانند بزرگ‌نمایی، فاصله کاری و گشودگی عددی سامانه را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در برخی میکروسکوپ‌های استریو، می‌توان از عدسی‌های کمکی با بزرگ‌نمایی‌های متفاوت استفاده کرد تا بزرگ‌نمایی نهایی یا فاصله کاری تغییر کند.

نوع عدسی شیئی قابل استفاده در هر مدل به طراحی اپتیکی و سازگاری اجزای دستگاه بستگی دارد. در سری SZ51 و SZ61، امکان استفاده از عدسی‌های کمکی (Auxiliary Objectives) سازگار با دستگاه وجود دارد که در قسمت زیرین بدنه نصب می‌شوند. در مقابل، مدل‌های SZX7، SZX10 و SZX16 از مجموعه‌ای از عدسی‌های شیئی قابل تعویض پشتیبانی می‌کنند؛ البته نوع و مشخصات عدسی‌های سازگار با هر مدل متفاوت است. انتخاب عدسی باید بر اساس بزرگ‌نمایی موردنیاز، فاصله کاری، گشودگی عددی و ویژگی‌های اپتیکی آن انجام شود.

۴. لوله مشاهده و سامانه دوچشمی یا سه‌چشمی (Observation Tube)

لوله مشاهده نور را به سمت چشمی‌ها هدایت می‌کند. بیشتر میکروسکوپ‌های استریو از ساختار دوچشمی استفاده می‌کنند تا کاربر بتواند نمونه را با هر دو چشم ببیند و درک عمق داشته باشد. برخی مدل‌ها نیز به لوله سه‌چشمی مجهزند که امکان اتصال دوربین تصویربرداری را فراهم می‌کند.

در مدل‌های سه‌چشمی، نحوه تقسیم یا انتخاب مسیر نور میان چشمی‌ها و دوربین به طراحی دستگاه بستگی دارد. بنابراین، وجود خروجی دوربین و نحوه استفاده از آن باید هنگام انتخاب مدل بررسی شود.

۵. سامانه فوکوس (Focusing Mechanism)

سامانه فوکوس با جابه‌جایی عمودی بدنه میکروسکوپ یا مجموعه نمونه، صفحه کانونی را تنظیم می‌کند تا تصویر وضوح مناسبی داشته باشد. پیچ فوکوس در بسیاری از مدل‌ها به‌صورت دستی عمل می‌کند. دامنه حرکت فوکوس و میزان دقت تنظیم آن، به طراحی مکانیکی دستگاه وابسته است.

۶. پایه و صفحه نمونه (Stand and Stage Plate)

پایه، بدنه میکروسکوپ را نگه می‌دارد و بستر قرارگیری نمونه را فراهم می‌کند. صفحه یا استیج نمونه ممکن است از جنس شیشه، فلز یا مواد دیگر ساخته شود و با توجه به نوع مشاهده انتخاب شود. در برخی کاربردها، استفاده از صفحه‌های تیره یا روشن به افزایش کنتراست نمونه کمک می‌کند.

۷. سامانه روشنایی (Illumination System)

سامانه روشنایی نور موردنیاز برای مشاهده نمونه را تأمین می‌کند. دو روش رایج در میکروسکوپ استریو عبارت‌اند از:

  • روشنایی بازتابی (Reflected Illumination): نور از بالا به سطح نمونه می‌تابد و برای مشاهده نمونه‌های کدر یا سطحی مناسب است.
  • روشنایی عبوری (Transmitted Illumination): نور از زیر نمونه عبور می‌کند و برای مشاهده نمونه‌های نازک یا نیمه‌شفاف کاربرد دارد.

بسته به مدل و پایه انتخاب‌شده، دستگاه ممکن است به یک یا هر دو روش روشنایی مجهز شود. برخی سامانه‌ها نیز از منابع نور LED یا تجهیزات روشنایی جانبی استفاده می‌کنند.

در مجموع، هنگام بررسی اجزای یک میکروسکوپ استریو باید به سازگاری چشمی، بدنه زوم، عدسی‌های شیئی، پایه و سامانه روشنایی توجه کرد؛ زیرا عملکرد نهایی دستگاه به هماهنگی این اجزا و پیکربندی انتخاب‌شده وابسته است.

بزرگ‌نمایی میکروسکوپ استریو چگونه محاسبه می‌شود؟

بزرگ‌نمایی در میکروسکوپ استریو به ترکیب بزرگ‌نمایی بدنه زوم، عدسی چشمی و عدسی شیئی یا کمکی بستگی دارد. برخلاف تصور رایج، عدد بزرگ‌نمایی درج‌شده روی بدنه دستگاه لزوماً نشان‌دهنده بزرگ‌نمایی نهایی تصویر نیست.

برای محاسبه بزرگ‌نمایی کل میکروسکوپ از رابطه زیر استفاده می‌شود:

بزرگ‌نمایی کل = بزرگ‌نمایی بدنه زوم × بزرگ‌نمایی چشمی × ضریب بزرگ‌نمایی عدسی شیئی

در این رابطه:

  • بزرگ‌نمایی کل: بزرگ‌نمایی نهایی میکروسکوپ
  • بزرگ‌نمایی بدنه زوم: ضریب بزرگ‌نمایی انتخاب‌شده روی بدنه دستگاه
  • بزرگ‌نمایی چشمی: ضریب بزرگ‌نمایی عدسی چشمی
  • ضریب بزرگ‌نمایی عدسی شیئی: ضریب بزرگ‌نمایی عدسی شیئی یا عدسی کمکی مورد استفاده

برای مثال، اگر میکروسکوپ به چشمی ۱۰×، بدنه زوم با بزرگ‌نمایی ۴× و عدسی شیئی با ضریب ۱× مجهز باشد، بزرگ‌نمایی نهایی به این صورت محاسبه می‌شود:

۴۰× = ۱× × ۱۰× × ۴×

بنابراین، بزرگ‌نمایی نهایی این ترکیب برابر با ۴۰ برابر است.

میکروسکوپ‌های استریو شرکت Evident
میکروسکوپ‌های استریو شرکت Evident

آیا بزرگ‌نمایی بیشتر همیشه به معنای مشاهده جزئیات بیشتر است؟

خیر. افزایش بزرگ‌نمایی به‌تنهایی وضوح تصویر را افزایش نمی‌دهد. توان تفکیک اپتیکی، گشودگی عددی عدسی شیئی، کیفیت اجزای اپتیکی، کنتراست نمونه و شرایط نورپردازی نیز بر میزان جزئیات قابل مشاهده اثر می‌گذارند.

از طرف دیگر، افزایش بزرگ‌نمایی معمولاً میدان دید و عمق میدان را کاهش می‌دهد. همچنین استفاده از عدسی‌های شیئی با ضریب بزرگ‌نمایی بالاتر ممکن است فاصله کاری را کمتر کند. به همین دلیل، انتخاب محدوده بزرگ‌نمایی باید براساس ابعاد نمونه، اندازه جزئیات مورد بررسی و فضای موردنیاز برای کار با نمونه انجام شود.

سیستم روشنایی در میکروسکوپ استریو

نورپردازی مناسب نقش مهمی در مشاهده جزئیات نمونه و ایجاد کنتراست کافی دارد. انتخاب روش روشنایی به ویژگی‌هایی مانند شفافیت، ضخامت، رنگ و وضعیت سطح نمونه بستگی دارد. میکروسکوپ‌های استریو می‌توانند از روشنایی بازتابی، عبوری یا ترکیبی از این دو روش استفاده کنند. نوع منبع نور و امکانات نورپردازی نیز با توجه به مدل دستگاه، پایه و تجهیزات جانبی آن متفاوت است.

۱. روشنایی بازتابی (Reflected Illumination)

در این روش، نور از بالا به سطح نمونه می‌تابد و نور بازتابیده‌شده از آن وارد مسیر اپتیکی میکروسکوپ می‌شود. روشنایی بازتابی برای مشاهده نمونه‌های مات، قطعات صنعتی، اجزای الکترونیکی و سطوح جامد کاربرد دارد.

برای تأمین این نوع روشنایی می‌توان از منابع نور حلقوی، نورهای فیبر نوری و روشنایی مایل استفاده کرد. نور حلقوی، روشنایی نسبتاً یکنواختی در اطراف نمونه ایجاد می‌کند؛ درحالی‌که نور مایل با ایجاد سایه، برجستگی‌ها، خراش‌ها و ناهمواری‌های سطحی را بهتر نمایان می‌سازد.

۲. روشنایی عبوری (Transmitted Illumination)

در روشنایی عبوری، منبع نور در زیر نمونه قرار می‌گیرد و نور از میان نمونه عبور می‌کند. این روش برای مشاهده نمونه‌های شفاف یا نیمه‌شفاف، مانند برخی نمونه‌های گیاهی، مواد نازک و ساختارهایی که امکان عبور نور از آن‌ها وجود دارد، مناسب است.

در این روش، شدت و یکنواختی نور بر کنتراست و وضوح تصویر تأثیر می‌گذارد. انتخاب صفحه نمونه و تنظیم شدت روشنایی نیز می‌تواند به بهبود شرایط مشاهده کمک کند.

۳. روشنایی ترکیبی

برخی پایه‌های میکروسکوپ استریو امکان استفاده از روشنایی بازتابی و عبوری را به‌ صورت مستقل یا هم‌زمان فراهم می‌کنند. در این حالت، کاربر می‌تواند با توجه به ویژگی‌های نمونه، یکی از دو مسیر روشنایی را انتخاب کند یا از ترکیب آن‌ها برای مشاهده نمونه‌های خاص بهره ببرد.

برای مثال، پایه‌های مجهز به LED در برخی مدل‌های سری SZ امکان تنظیم جداگانه شدت نور بازتابی و عبوری را فراهم می‌کنند. بااین‌حال، وجود این قابلیت به پایه و پیکربندی دستگاه بستگی دارد و نباید آن را ویژگی ثابت تمام مدل‌ها دانست.

سیستم‌های روشنایی در میکروسکوپ‌ استریو
سیستم‌های روشنایی در میکروسکوپ‌ استریو

روش‌های تکمیلی ایجاد کنتراست

علاوه بر انتخاب مسیر نور، روش‌های تخصصی‌تری نیز برای افزایش کنتراست و آشکارسازی جزئیات نمونه وجود دارند:

  • نورپردازی مایل (Oblique Illumination): تابش نور از زاویه مشخص، سایه‌هایی روی سطح نمونه ایجاد می‌کند و به مشاهده برجستگی‌ها، خراش‌ها و ناهمواری‌ها کمک می‌کند.
  • میدان تاریک (Darkfield): در این روش، نور مستقیم وارد مسیر مشاهده نمی‌شود و بخش عمده نور دریافتی از پراکندگی نور در نمونه حاصل می‌شود. در نتیجه، ساختارهای پراکنده‌کننده نور در زمینه‌ای تاریک‌تر دیده می‌شوند.
  • نور قطبیده (Polarized Light): با استفاده از فیلترهای قطبنده، می‌توان کنتراست برخی مواد دارای ویژگی‌های نوری وابسته به قطبش را افزایش داد و ساختارهای مشخصی را بهتر مشاهده کرد.
  • فلورسانس (Fluorescence): در سامانه‌های مجهز به منبع تحریک و فیلترهای مناسب، نور گسیل‌شده از مواد فلورسنت برای مشاهده ساختارهای موردنظر ثبت می‌شود. این روش در برخی پیکربندی‌های تخصصی مانند SZX16 قابل استفاده است.

میکروسکوپ‌های استریو Evident از نظر امکانات روشنایی و روش‌های ایجاد کنتراست یکسان نیستند و قابلیت‌های هر مدل به تجهیزات و پیکربندی انتخاب‌شده بستگی دارد. در سری SZ51 و SZ61، با استفاده از پایه‌ها و کارتریج‌های سازگار، امکان مشاهده نمونه با روش‌هایی مانند میدان روشن، میدان تاریک، نور مایل و نور قطبیده ساده وجود دارد.

مدل SZX7 علاوه بر سیستم‌های روشنایی LED بازتابی و عبوری، از تجهیزات جانبی مانند منابع نور فیبر نوری، روشنایی هم‌محور و نور حلقوی پشتیبانی می‌کند. در مدل SZX10 نیز روش‌های مختلف ایجاد کنتراست، از جمله میدان روشن، میدان تاریک، نور مایل و نور قطبیده، با استفاده از تجهیزات سازگار قابل استفاده‌اند و مشاهده فلورسانس ساده به افزودن واحد فلورسانس نیاز دارد. مدل SZX16 نیز با برخورداری از سامانه تخصصی‌تر فلورسانس و فیلترهای اختصاصی، امکانات پیشرفته‌تری برای تصویربرداری فلورسانس فراهم می‌کند.

بنابراین، هنگام انتخاب میکروسکوپ استریو باید روش مشاهده موردنیاز، نوع پایه، کارتریج‌های روشنایی، منبع نور و تجهیزات جانبی سازگار با هر مدل را به‌صورت جداگانه بررسی کرد.

مهم‌ترین ویژگی‌های فنی در انتخاب میکروسکوپ استریو

برای انتخاب یک میکروسکوپ استریو مناسب، باید مشخصات فنی دستگاه را متناسب با نوع نمونه، ابعاد ساختارهای مورد بررسی و فعالیت موردنظر ارزیابی کرد. فاصله کاری، عمق میدان، میدان دید، گشودگی عددی و قدرت تفکیک از مهم‌ترین معیارهای بررسی عملکرد اپتیکی دستگاه هستند. قابلیت تصویربرداری دیجیتال نیز در کاربردهای پژوهشی، مستندسازی و کنترل کیفیت اهمیت دارد.

فاصله کاری (Working Distance)

فاصله کاری به فاصله بین سطح جلویی عدسی شیئی و سطح نمونه در شرایط فوکوس گفته می‌شود. این ویژگی فضای در دسترس برای قرار دادن ابزار، جابه‌جایی نمونه و انجام فعالیت‌های عملی زیر میکروسکوپ را تعیین می‌کند.

فاصله کاری بیشتر برای کاربردهایی مانند تشریح نمونه، مونتاژ قطعات و انجام عملیات ظریف مناسب است؛ زیرا فضای بیشتری برای دسترسی به نمونه فراهم می‌کند.

فاصله کاری میکروسکوپ استریو بیش از همه به نوع عدسی شیئی نصب‌شده بستگی دارد و با تغییر عدسی، مقدار آن نیز تغییر می‌کند. برای مثال، در مدل‌های SZX7 و SZX10 با انتخاب عدسی‌های شیئی مختلف می‌توان به فاصله کاری ۳۳٫۵ تا ۱۷۱ میلی‌متر دست یافت. در مدل SZX16 نیز فاصله کاری، بسته به عدسی انتخابی، از ۲۰ تا ۱۴۱ میلی‌متر متغیر است. بنابراین، هنگام انتخاب دستگاه باید فاصله کاری عدسی موردنیاز را بررسی کرد و صرفاً به نام مدل میکروسکوپ توجه نداشت.

عمق میدان (Depth of Field)

عمق میدان محدوده‌ای از عمق نمونه است که در آن ساختارهای مختلف، با وجود تفاوت جزئی در فاصله از صفحه فوکوس، همچنان وضوح قابل‌قبولی دارند. این ویژگی هنگام مشاهده نمونه‌های سه‌بعدی، اجسام با سطوح ناهموار و قطعات دارای برجستگی اهمیت زیادی پیدا می‌کند.

عمق میدان به عواملی مانند بزرگ‌نمایی، گشودگی عددی عدسی شیئی و تنظیم دیافراگم دهانه‌ای وابسته است. معمولاً با افزایش بزرگ‌نمایی و گشودگی عددی، عمق میدان کاهش پیدا می‌کند. در نتیجه، انتخاب بزرگ‌نمایی مناسب باید با توجه به میزان جزئیات موردنیاز و عمق ساختار نمونه انجام شود.

میدان دید (Field of View)

به طور کلی،میدان دید به قطر یا محدوده‌ای از سطح نمونه گفته می‌شود که کاربر در یک لحظه از طریق میکروسکوپ مشاهده می‌کند. میدان دید گسترده‌تر امکان بررسی بخش بزرگ‌تری از نمونه را فراهم می‌کند و برای مشاهده نمونه‌های حجیم، تشریح و بازرسی اولیه کاربرد دارد.

میدان دید به ضریب میدان چشمی، بزرگ‌نمایی بدنه زوم و ضریب بزرگ‌نمایی عدسی شیئی یا عدسی کمکی وابسته است. به‌طور معمول، با افزایش بزرگ‌نمایی، قطر میدان دید کاهش می‌یابد. بنابراین، در بررسی مشخصات میکروسکوپ باید علاوه بر محدوده بزرگ‌نمایی، اندازه میدان دید واقعی نیز در نظر گرفته شود.

گشودگی عددی و قدرت تفکیک (Numerical Aperture and Resolution)

گشودگی عددی یا NA معیاری برای سنجش توان عدسی شیئی در جمع‌آوری نور و تفکیک جزئیات ظریف نمونه است. این مشخصه به ویژگی‌های طراحی عدسی و زاویه مخروط نوری قابل دریافت آن وابسته است. به‌طور کلی، افزایش گشودگی عددی می‌تواند قدرت تفکیک اپتیکی را بهبود دهد و امکان مشاهده جزئیات ظریف‌تری را فراهم کند.

قدرت تفکیک به توانایی میکروسکوپ در نمایش دو ساختار نزدیک به یکدیگر به‌صورت دو نقطه مجزا گفته می‌شود. این ویژگی با بزرگ‌نمایی یکسان نیست؛ زیرا افزایش بزرگ‌نمایی لزوماً به معنای افزایش قدرت تفکیک نیست.

کیفیت عدسی‌ها و وضوح تصویر

کیفیت اپتیکی عدسی‌ها بر وضوح، کنتراست، دقت بازنمایی رنگ و میزان ابیراهی تصویر اثر می‌گذارد. عواملی مانند اصلاح ابیراهی رنگی، تختی میدان تصویر و کاهش اعوجاج نیز در کیفیت مشاهده اهمیت دارند.

در کاربردهایی مانند بازرسی قطعات صنعتی، بررسی اتصالات الکترونیکی و مشاهده ساختارهای ظریف زیستی، بازنمایی دقیق شکل و رنگ نمونه اهمیت دارد. بنابراین، هنگام انتخاب میکروسکوپ باید کیفیت اپتیکی و نوع اصلاح عدسی‌ها را در کنار بزرگ‌نمایی و قدرت تفکیک بررسی کرد.

قابلیت تصویربرداری دیجیتال

برخی میکروسکوپ‌های استریو با استفاده از لوله سه‌چشمی یا رابط‌های سازگار، امکان اتصال دوربین دیجیتال را فراهم می‌کنند. این قابلیت برای ثبت تصاویر و ویدئوها، مستندسازی نتایج، اندازه‌گیری و مشاهده تصاویر روی نمایشگر کاربرد دارد.

برای استفاده از تصویربرداری دیجیتال باید سازگاری دوربین با خروجی اپتیکی میکروسکوپ، نوع آداپتور اتصال، اندازه حسگر دوربین و نرم‌افزار تصویربرداری بررسی شود. همچنین کیفیت تصویر ثبت‌شده فقط به دوربین وابسته نیست و کیفیت اپتیکی میکروسکوپ، تنظیمات تصویربرداری و شرایط نورپردازی نیز بر نتیجه نهایی اثر می‌گذارند.

کاربردهای میکروسکوپ استریو

میکروسکوپ استریو به دلیل ایجاد تصویر سه‌بعدی، میدان دید مناسب در بزرگ‌نمایی‌های پایین و فراهم‌کردن فضای کافی برای دسترسی به نمونه، در حوزه‌های مختلف علمی و صنعتی کاربرد دارد. این دستگاه برای مشاهده، بررسی، آماده‌سازی و دست‌کاری نمونه‌های نسبتاً بزرگ و ساختارهای سه‌بعدی مناسب است.

۱. آزمایشگاه‌های زیستی، حشره‌شناسی و گیاه‌شناسی

در آزمایشگاه‌های زیستی و تحقیقاتی، میکروسکوپ استریو برای مشاهده نمونه‌های نسبتاً بزرگ، بررسی ساختارهای خارجی، جداسازی نمونه‌ها و انجام فعالیت‌های تشریحی استفاده می‌شود. بسیاری از این نمونه‌ها را می‌توان بدون تهیه برش‌های نازک و آماده‌سازی اسلایدی مشاهده کرد.

کاربرد میکروسکوپ استریو در آزمایشگاه‌های حشره شناسی
کاربرد میکروسکوپ استریو در آزمایشگاه‌های حشره شناسی

در حشره‌شناسی، این دستگاه برای بررسی ساختار خارجی حشرات، مشاهده اندام‌ها، مقایسه ویژگی‌های ظاهری و آماده‌سازی نمونه کاربرد دارد. در گیاه‌شناسی نیز می‌توان از آن برای مشاهده بذر، برگ، گل، ریشه و سایر ساختارهای سه‌بعدی گیاه استفاده کرد.

۲. آزمایشگاه‌های جنین‌شناسی و مراکز IVF

میکروسکوپ استریو یکی از تجهیزات مورد استفاده در آزمایشگاه‌های جنین‌شناسی است. از کاربردهای میکروسکوپ استریو در آزمایشگاه‌های IVF می‌توان به جست‌وجوی کمپلکس اووسیت ـ کومولوس در مایع فولیکولی، جداسازی و انتقال اووسیت‌ها و جنین‌ها بین ظروف آزمایشگاهی و انجام برخی مراحل آماده‌سازی نمونه برای انجماد یا ذوب اشاره کرد. این دستگاه همچنین امکان مشاهده ویژگی‌های ظاهری و وضعیت کلی نمونه را در بزرگ‌نمایی مناسب فراهم می‌کند.

کاربرد میکروسکوپ استریو در مشاهده و دستکاری جنین‌ها و ارگانیسم‌های مدل
کاربرد میکروسکوپ استریو در مشاهده و دستکاری جنین‌ها و ارگانیسم‌های مدل

در این کاربردها، عواملی مانند بزرگ‌نمایی مناسب، فاصله کاری، کیفیت تصویر، کنترل دما و امکان استفاده از صفحه گرم‌شونده اهمیت دارند. در این کاربردها، شدت و مدت تابش نور باید متناسب با شرایط کار و الزامات حفظ کیفیت نمونه تنظیم شود.

یک نکته مهم این است که میکروسکوپ استریو برای تمام مراحل IVF و ICSI به کار نمی‌رود. اقداماتی مانند تزریق داخل‌سیتوپلاسمی اسپرم (ICSI) و بیوپسی جنین معمولاً با میکروسکوپ معکوس مجهز به سامانه میکرومانیپولاسیون انجام می‌شوند. بنابراین، انتخاب میکروسکوپ باید براساس مرحله آزمایشگاهی و تجهیزات IVF مکمل موردنیاز صورت گیرد.

۳. صنایع الکترونیک و تعمیر قطعات

در صنایع الکترونیک، بررسی بردهای مدار چاپی (PCB)، اتصالات، قطعات کوچک و محل‌های لحیم‌کاری به مشاهده دقیق نیاز دارد. میکروسکوپ استریو با فراهم‌کردن درک عمق و فضای کاری مناسب، به اپراتور کمک می‌کند اتصالات و قطعات را بررسی کند و عملیات مونتاژ یا تعمیر را زیر بزرگ‌نمایی انجام دهد.

در این کاربرد، فاصله کاری، میدان دید، کیفیت تصویر و سازگاری پایه دستگاه با الزامات حفاظت در برابر تخلیه الکترواستاتیکی (ESD) اهمیت دارند.

۴. کنترل کیفیت و بازرسی صنعتی

در فرایندهای تولید و کنترل کیفیت، میکروسکوپ استریو برای بررسی سطح قطعات و مشاهده عیوب ظاهری مانند خراش، پلیسه، ترک‌های قابل مشاهده، ناهمواری و آلودگی سطحی استفاده می‌شود. امکان مشاهده سه‌بعدی و تغییر بزرگ‌نمایی به کارشناس کنترل کیفیت کمک می‌کند بخش‌های مختلف قطعه را بررسی و مستندسازی کند.

البته این دستگاه برای مشاهده عیوب سطحی قابل دسترس مناسب است و تشخیص نقص‌های داخلی یا عیوب زیرسطحی به روش‌های بازرسی تکمیلی نیاز دارد.

۵. زمین‌شناسی و دیرینه‌شناسی

در زمین‌شناسی و دیرینه‌شناسی، میکروسکوپ استریو برای مشاهده ویژگی‌های ظاهری سنگ‌ها، کانی‌ها، دانه‌های رسوبی و فسیل‌ها کاربرد دارد. این دستگاه امکان بررسی شکل، بافت سطحی، برجستگی‌ها و برخی ناخالصی‌های قابل مشاهده را فراهم می‌کند.

بااین‌حال، برای تعیین دقیق ترکیب کانی‌شناختی یا بررسی ساختارهای میکروسکوپی در مقاطع نازک سنگ، باید از روش‌ها و تجهیزات تخصصی مکمل استفاده کرد.

کاربرد میکروسکوپ استریو در زمین‌شناسی
کاربرد میکروسکوپ استریو در زمین‌شناسی بررسی کانی‌ها، فسیل‌ها و نمونه‌های معدنی

۶. صنایع نساجی و بررسی منسوجات

در صنایع نساجی، میکروسکوپ استریو برای بررسی بافت پارچه، آرایش نخ‌ها، کیفیت سطحی منسوجات و شناسایی عیوب ظاهری مانند پارگی، گره، پرزدهی و ناهمگونی بافت استفاده می‌شود. در این کاربرد، میدان دید مناسب و امکان مشاهده سه‌بعدی به بررسی ساختار سطحی پارچه کمک می‌کند. بااین‌حال، برای بررسی دقیق ساختار داخلی یا ویژگی‌های میکروسکوپی الیاف، ممکن است به میکروسکوپ‌های تخصصی‌تر نیاز باشد.

راهنمای خرید میکروسکوپ استریو؛ به چه نکاتی توجه کنیم؟

انتخاب میکروسکوپ استریو باید براساس نوع نمونه، دقت موردنیاز و شرایط کاری انجام شود. پیش از خرید، بررسی معیارهای زیر به انتخاب دستگاه متناسب با نیاز آزمایشگاه یا محیط صنعتی کمک می‌کند.

۱. نوع کاربرد و نمونه مورد بررسی

ابتدا مشخص کنید دستگاه برای چه فعالیتی استفاده می‌شود؛ مانند مشاهده نمونه‌های زیستی، فعالیت‌های جنین‌شناسی، تعمیر قطعات الکترونیکی، مونتاژ یا کنترل کیفیت صنعتی. ابعاد نمونه، میزان جزئیات موردنیاز و نوع عملیات روی آن، در انتخاب طراحی اپتیکی و پیکربندی دستگاه نقش دارند.

۲. محدوده بزرگ‌نمایی و قدرت تفکیک

محدوده بزرگ‌نمایی باید با اندازه ساختارهای مورد بررسی متناسب باشد. علاوه بر بزرگ‌نمایی، گشودگی عددی عدسی شیئی، قدرت تفکیک و کیفیت تصویر را نیز بررسی کنید. انتخاب دستگاه صرفاً براساس بالاترین عدد بزرگ‌نمایی، معیار مناسبی برای مقایسه عملکرد اپتیکی نیست.

۳. فاصله کاری و میدان دید

اگر هنگام مشاهده نمونه به استفاده از ابزار یا انجام عملیات ظریف نیاز دارید، فاصله کاری اهمیت زیادی پیدا می‌کند. میدان دید نیز باید با ابعاد نمونه و محدوده موردنیاز برای بررسی آن متناسب باشد. بهتر است این دو مشخصه را با توجه به عدسی شیئی و پیکربندی واقعی دستگاه ارزیابی کنید.

۴. نوع روشنایی و روش‌های ایجاد کنتراست

روش روشنایی باید با ویژگی‌های نمونه سازگار باشد. برای مشاهده نمونه‌های مات، روشنایی بازتابی و برای نمونه‌های شفاف یا نیمه‌شفاف، روشنایی عبوری اهمیت دارد. در کاربردهای تخصصی نیز قابلیت استفاده از میدان تاریک، نور مایل، نور قطبیده یا فلورسانس می‌تواند در انتخاب مدل مؤثر باشد.

۵. قابلیت تصویربرداری دیجیتال

اگر ثبت تصاویر، مستندسازی نتایج یا مشاهده نمونه روی نمایشگر برای شما اهمیت دارد، نوع لوله مشاهده، خروجی دوربین و سازگاری دستگاه با آداپتور و نرم‌افزار تصویربرداری را بررسی کنید. وجود خروجی سه‌چشمی به‌تنهایی برای تضمین سازگاری با هر دوربینی کافی نیست.

۶. نوع پایه و شرایط کاربری

پایه میکروسکوپ باید با ابعاد نمونه و فضای موردنیاز برای فعالیت هماهنگ باشد. پایداری مکانیکی، امکان تنظیم ارتفاع، فضای قرارگیری ابزار و طراحی ارگونومیک در استفاده طولانی‌مدت اهمیت دارند. در کاربردهایی مانند بازرسی قطعات الکترونیکی، سازگاری با الزامات حفاظت در برابر تخلیه الکترواستاتیکی (ESD) نیز باید بررسی شود. در کاربردهای جنین‌شناسی، امکان استفاده از تجهیزات مکمل موردنیاز فرایند، مانند صفحه گرم‌شونده سازگار، اهمیت دارد.

۷. تجهیزات جانبی و خدمات پس از فروش

پیش از خرید، سازگاری و امکان تأمین عدسی‌های شیئی یا کمکی، چشمی‌های مختلف، منابع نور، دوربین، پایه‌های تخصصی و سایر تجهیزات موردنیاز را بررسی کنید. همچنین دسترسی به خدمات نصب، آموزش کاربری، تأمین قطعات و پشتیبانی فنی در طول عمر دستگاه اهمیت دارد.

در نهایت، بهترین میکروسکوپ استریو لزوماً دستگاهی با بیشترین بزرگ‌نمایی یا پیشرفته‌ترین امکانات نیست؛ بلکه مدلی است که از نظر عملکرد اپتیکی، فاصله کاری، روش روشنایی و تجهیزات جانبی با نیاز واقعی کاربر هماهنگی داشته باشد.

معرفی میکروسکوپ‌های استریو Evident در سبد محصولات پارس ژن پویا

پارس ژن پویا پنج مدل میکروسکوپ استریو از برند Evident (Olympus سابق) شامل SZ51، SZ61، SZX7، SZX10 و SZX16 را در سبد محصولات خود ارائه می‌کند. این مدل‌ها از نظر طراحی اپتیکی، نسبت زوم، محدوده بزرگ‌نمایی، فاصله کاری و امکانات روشنایی و تصویربرداری تفاوت دارند و برای کاربردهای متنوع آزمایشگاهی و صنعتی طراحی شده‌اند.

میکروسکوپ استریو SZ51

مدل SZ51 از سامانه اپتیکی Greenough استفاده می‌کند و برای مشاهده معمول نمونه‌های زیستی، فعالیت‌های تولیدی، مونتاژ و بازرسی مناسب است. طراحی فشرده، عمق میدان مناسب و بازنمایی طبیعی رنگ‌ها از ویژگی‌های این مدل هستند.

این دستگاه نسبت زوم ۵:۱ دارد و محدوده بزرگ‌نمایی بدنه آن از ۰٫۸× تا ۴× است. با استفاده از چشمی ۱۰× و عدسی شیئی ۱×، بزرگ‌نمایی نهایی به محدوده ۸× تا ۴۰× می‌رسد.

SZ51 با مجموعه‌ای از عدسی‌های کمکی و پایه‌های روشنایی سازگار است. امکان استفاده از روشنایی LED بازتابی و عبوری نیز با انتخاب پایه مناسب فراهم می‌شود. ساختار آنتی‌استاتیک این سری، آن را برای برخی فعالیت‌های مونتاژ و بازرسی قطعات الکترونیکی مناسب می‌کند.

میکروسکوپ استریو SZ61

مدل SZ61 نیز از طراحی اپتیکی Greenough بهره می‌برد، اما در مقایسه با SZ51 نسبت زوم گسترده‌تری دارد. این ویژگی امکان تغییر پیوسته بزرگ‌نمایی را در محدوده وسیع‌تری فراهم می‌کند. نسبت زوم SZ61 برابر با ۶٫۷:۱ است و بزرگ‌نمایی بدنه آن از ۰٫۶۷× تا ۴٫۵× تغییر می‌کند. با چشمی ۱۰× و عدسی شیئی ۱×، محدوده بزرگ‌نمایی نهایی به ۶٫۷× تا ۴۵× می‌رسد. این مدل برای مشاهده نمونه‌های زیستی، بررسی قطعات، مونتاژ و بازرسی کاربرد دارد.

میکروسکوپ استریو SZX7

میکروسکوپ استریو SZX7 از سامانه اپتیکی Galilean بهره می‌برد و با نسبت زوم ۷:۱، امکان مشاهده نمونه‌ها را در بزرگ‌نمایی‌های متنوع فراهم می‌کند. محدوده بزرگ‌نمایی بدنه این مدل از ۰٫۸× تا ۵٫۶× است و با استفاده از چشمی ۱۰× و عدسی شیئی ۱×، بزرگ‌نمایی نهایی به ۸× تا ۵۶× می‌رسد.

این مدل از هشت نوع عدسی شیئی قابل تعویض پشتیبانی می‌کند و به کاربر امکان می‌دهد براساس نوع نمونه و فاصله کاری موردنیاز، عدسی مناسب را انتخاب کند. برخورداری از حفاظت داخلی در برابر تخلیه الکترواستاتیکی (ESD) و قابلیت استفاده از تجهیزات روشنایی متنوع، SZX7 را برای مشاهده نمونه‌های زیستی، علوم مواد، بازرسی صنعتی و کنترل کیفیت مناسب می‌سازد.

میکروسکوپ استریو SZX10

مدل SZX10 با سامانه اپتیکی Galilean و نسبت زوم ۱۰:۱، برای فعالیت‌های پژوهشی معمول، کنترل کیفیت، بازرسی صنعتی و تحلیل خرابی قطعات طراحی شده است. این مدل در مقایسه با سری SZ محدوده زوم گسترده‌تری دارد و امکان مشاهده نمونه را از بزرگ‌نمایی‌های پایین تا بالاتر فراهم می‌کند.

میکروسکوپ استریو مدل SZX10
میکروسکوپ استریو مدل SZX10

محدوده بزرگ‌نمایی بدنه SZX10 از ۰٫۶۳× تا ۶٫۳× است. با استفاده از چشمی ۱۰× و عدسی شیئی ۱×، بزرگ‌نمایی نهایی به ۶٫۳× تا ۶۳× می‌رسد. با انتخاب عدسی شیئی ۲×، بزرگ‌نمایی می‌تواند تا ۱۲۳× افزایش یابد.

یکی از ویژگی‌های اپتیکی این مدل، گشودگی عددی حداکثر ۰٫۲ است. این دستگاه از روش‌هایی مانند میدان تاریک، نور قطبیده ساده و نور مایل پشتیبانی می‌کند. مشاهده فلورسانس نیز با افزودن واحد روشنایی فلورسانس سازگار امکان‌پذیر است.

میکروسکوپ استریو SZX16

مدل SZX16 یکی از میکروسکوپ‌های استریو پیشرفته Evident است که برای پژوهش‌های تخصصی، علوم مواد، کنترل کیفیت و تحلیل خرابی قطعات طراحی شده است. سامانه اپتیکی Galilean، نسبت زوم گسترده و امکان استفاده از روش‌های مختلف ایجاد کنتراست، این دستگاه را برای بررسی نمونه‌هایی با جزئیات ظریف مناسب می‌کند.

نسبت زوم این مدل ۱۶٫۴:۱ است و محدوده بزرگ‌نمایی بدنه آن از ۰٫۷× تا ۱۱٫۵× تغییر می‌کند. با چشمی ۱۰× و عدسی شیئی ۱×، بزرگ‌نمایی نهایی در محدوده ۷× تا ۱۱۵× قرار می‌گیرد. استفاده از عدسی شیئی ۲× امکان افزایش بزرگ‌نمایی تا ۲۳۰× را فراهم می‌کند.

این مدل از روش‌های میدان تاریک، نور قطبیده و فلورسانس پشتیبانی می‌کند و امکان استفاده از نورپردازی مایل و تجهیزات تخصصی کنتراست نیز برای آن وجود دارد.

سامانه اپتیکی این دستگاه برای کاهش ابیراهی رنگی اصلاح شده است. همچنین با انتخاب عدسی‌ها و تجهیزات مناسب، می‌توان از آن برای مشاهده نمونه‌های بزرگ در بزرگ‌نمایی پایین و بررسی ساختارهای ظریف در بزرگ‌نمایی بالاتر استفاده کرد.

میکروسکوپ استریو مدل SXZ16
میکروسکوپ استریو مدل SZX16

مقایسه مدل‌های میکروسکوپ استریو Evident

مدلطراحی اپتیکینسبت زوممحدوده بزرگ‌نمایی با چشمی ۱۰× و عدسی ۱×کاربرد شاخص
SZ51Greenough۵:۱۸× تا ۴۰×مشاهده معمول، زیست‌شناسی و مونتاژ
SZ61Greenough۶٫۷:۱۶٫۷× تا ۴۵×پژوهش زیستی، تولید و بازرسی
SZX10Galilean۱۰:۱۶٫۳× تا ۶۳×پژوهش، کنترل کیفیت و تحلیل خرابی
SZX7Galilean۷:۱۸× تا ۵۶×بازرسی و کنترل کیفیت نمونه‌های زیستی و صنعتی
SZX16Galilean۱۶٫۴:۱۷× تا ۱۱۵×پژوهش پیشرفته و بازرسی تخصصی

مقادیر جدول مربوط به ترکیب چشمی ۱۰× و عدسی شیئی ۱× هستند. تغییر نوع چشمی یا عدسی شیئی می‌تواند محدوده بزرگ‌نمایی نهایی را تغییر دهد. همچنین امکاناتی مانند فلورسانس، میدان تاریک و روشنایی عبوری به تجهیزات و پیکربندی انتخاب‌شده وابسته‌اند.

برای انتخاب میان این مدل‌ها، صرفاً به نسبت زوم یا حداکثر بزرگ‌نمایی توجه نکنید. نوع نمونه، میزان جزئیات موردنیاز، فاصله کاری، روش روشنایی، نیاز به تصویربرداری دیجیتال و تجهیزات جانبی باید در کنار یکدیگر بررسی شوند.

انتخاب میکروسکوپ استریو مناسب با مشاوره تخصصی پارس ژن پویا

انتخاب میکروسکوپ استریو مناسب به نوع فعالیت، ویژگی‌های نمونه و سطح عملکرد اپتیکی موردنیاز بستگی دارد. مدل‌های SZ51 و SZ61 برای بسیاری از کاربردهای معمول زیستی و صنعتی گزینه‌های قابل بررسی هستند؛ درحالی‌که SZX10 و SZX16 با نسبت زوم گسترده‌تر و امکانات اپتیکی و تصویربرداری پیشرفته‌تر، نیازهای تخصصی‌تری را پوشش می‌دهند.

برای بررسی مشخصات فنی، انتخاب پیکربندی مناسب و آگاهی از تجهیزات جانبی سازگار با هر مدل، می‌توانید با کارشناسان پارس ژن پویا مشورت کنید.

منبع: Evident

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *